Źródło: YouTubeŹródło: YouTube

Dziś na Pomorzu obchodzony jest Dzień Jedności Kaszubów. Data jest oczywiście nieprzypadkowa. Co takiego wydarzyło się 19 marca?

19 marca 1238 roku wydano najstarszy znaleziony do tej pory dokument, w którym wspomniana jest nazwa „Kaszuby”. Mowa tu o bulli papieskiej Grzegorza IX, w której szczeciński książę Bogusław I tytułowany jest władcą Kaszub (duce Cassubie).

Tytułu książąt kaszubskich będą od tej pory używać pomorscy władcy z dynastii Gryfitów, a nazwa Kaszuby będzie pojawiała się w odniesieniu do różnych ziem Pomorza (z początku głównie dzisiejszego Pomorza Zachodniego).

Kim są Kaszubi?

Najpóźniej w VI wieku n.e. na Pomorzu pojawiła się ludność słowiańska, która posługiwała się mową będącą bezpośrednim przodkiem dzisiejszego języka kaszubskiego.

Czytaj więcej: Dlaczego kaszubski uznaje się za język, a ze śląskim są „problemy”?

Przodkowie dzisiejszych Kaszubów stworzyli dwa przykłady własnej państwowości: zachodnie Księstwo Pomorskie, które w ciągu wieków uległo germanizacji i Księstwo Gdańskie, które od XII wieku głównie było zależne od polskiej władzy i sporadycznie wybijało się na na większą lub mniejszą niezależność.

Kaszubi z dzisiejszego Pomorza Zachodniego na przestrzeni wieków ulegli germanizacji, a po II wojnie światowej ich potomkowie zostali w większości przesiedleni za Odrę jako Niemcy. Swój język i kulturę zachowali natomiast pomorscy autochtoni z terenów Pomorza Gdańskiego, choć oni z kolei mocno ucierpieli z powodu agresywnej polonizacji w okresie PRL-u i częściowo także w czasach II RP, czego efektem jest to, że większość Kaszubów nie posługuje się dziś językiem kaszubskim.

Gdzie żyją Kaszubi?

Dzień Jedności Kaszubów, który obchodzony jest na pamiątkę papieskiej bulli z XIII wieku, ma na celu jednoczenie Kaszubów rozsianych po całym świecie.

W Polsce żyje ok. pół miliona osób o kaszubskich korzeniach, z czego ok. połowa identyfikuje się jako Kaszubi.

Mniejszość kaszubska żyje również w Kanadzie i obu Amerykach. Szczególnie aktywni są Kaszubi z Kanady, których przodkowie wyemigrowali za wielką wodę w XIX wieku, a mimo to niektórzy z nich poza językiem angielskim posługują się także kaszubszczyzną.

Wszëtczégò bëlnégò, czyli wszystkiego dobrego!

Szymon Grot

szkic zastrzeżony przez wydawcę tymzyjesz.pl

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *